به گزارش شهر بورس، سازمان امور مالیاتی کشور در بخشنامه‌ای درباره حدود معافیت مالیاتی مزایای حقوق اعلام کرده است پرداخت‌هایی مانند کمک‌هزینه مسکن، عائله‌مندی، حق اولاد و کمک‌هزینه اقلام مصرفی خانوار، در صورت برخورداری از سقف یا مبلغ مصوب مراجع قانونی، از حیث اجرای این بخشنامه در حدود متعارف شناخته می‌شوند؛ موضوعی که به معنای معافیت قطعی و بدون شرط تمام این پرداخت‌ها از مالیات حقوق نیست.
بر اساس بخشنامه شماره ۵۹/۱۴۰۵/۲۰۰ مورخ ۲۷ مهر ۱۴۰۵ سازمان امور مالیاتی کشور با عنوان «بخشنامه حدود معافیت مالیاتی مزایا نظیر کمک‌هزینه مسکن، کمک‌هزینه عائله‌مندی، حق اولاد و کمک‌هزینه اقلام مصرفی خانوار»، معیارهایی برای تشخیص متعارف بودن برخی پرداختی‌های مرتبط با حقوق و مزایا تعیین شده است.
محمدرضا فرزعلیان، فعال کارگری، در گفت‌وگو با خبرگزاری ایلنا به تشریح مفاد این بخشنامه و تأثیر آن بر وضعیت مالیاتی مزایای کارگران پرداخته است.
کدام مزایای حقوق در حدود متعارف شناخته می‌شوند؟
مطابق متن بخشنامه سازمان امور مالیاتی، دو گروه از پرداختی‌ها در چارچوب اجرای این دستورالعمل، در حدود متعارف شناخته می‌شوند:
1. پرداخت‌هایی که مطابق موافقت‌نامه با سازمان برنامه و بودجه کشور و در موضوع ماده ۴۰ قانون الحاق موادی به قانون تنظیم برخی از مقررات مالی دولت (۱) انجام می‌شوند.
2. مزایایی که سقف یا مبلغ آن‌ها به تصویب هیئت وزیران یا شورای عالی کار می‌رسد.
در گروه دوم، موارد زیر به‌عنوان نمونه ذکر شده‌اند:
کمک‌هزینه مسکن
کمک‌هزینه عائله‌مندی
حق اولاد
کمک‌هزینه اقلام مصرفی خانوار
بنابراین، ملاک مطرح‌شده در بخشنامه برای قرار گرفتن این مزایا در محدوده متعارف، برخورداری از سقف یا مبلغ مصوب مراجع یادشده است.
آیا حق مسکن و حق اولاد به‌طور کامل از مالیات حقوق معاف شده‌اند؟
محمدرضا فرزعلیان در توضیح مفاد بخشنامه تأکید کرده است که نباید حکم مربوط به حدود متعارف بودن این پرداختی‌ها را به معنای معافیت قطعی و بدون قیدوشرط تمام آن‌ها از مالیات حقوق تلقی کرد.
به گفته این فعال کارگری، متن اصلاحی ارائه‌شده صرفاً مشخص می‌کند که برخی پرداختی‌های دارای مبنای قانونی و سقف یا مبلغ مصوب، از نظر اجرای این بخشنامه در حدود متعارف قرار می‌گیرند.
در نتیجه، موضوع اصلی این بخشنامه نحوه احراز حدود متعارف بودن پرداختی‌هاست و نباید از آن، حکم معافیت مطلق تمام مبالغ پرداختی تحت این عناوین را برداشت کرد.
تکلیف سایر مزایای پرداختی به کارگران چیست؟
بخشنامه سازمان امور مالیاتی درباره پرداخت‌هایی که در گروه‌های یادشده قرار نمی‌گیرند نیز تعیین تکلیف کرده است.
بر اساس متن بخشنامه، حدود متعارف سایر پرداختی‌ها با بررسی اسناد و مدارک و در چارچوب قوانین، مقررات و آرای دیوان عدالت اداری مورد رسیدگی و تشخیص قرار می‌گیرد.
فرزعلیان نیز با اشاره به همین موضوع توضیح داده است که تشخیص متعارف بودن سایر پرداختی‌ها به بررسی مستندات و رعایت ضوابط قانونی وابسته است.
به این ترتیب، برای سایر مزایا نمی‌توان صرفاً بر اساس عنوان پرداخت، متعارف بودن آن را قطعی دانست؛ بلکه اسناد و مدارک مربوط باید در فرایند رسیدگی بررسی شوند.
جمع‌بندی؛ مبنای تشخیص معافیت مالیاتی مزایای حقوق چیست؟
مفاد بخشنامه شماره ۵۹/۱۴۰۵/۲۰۰ سازمان امور مالیاتی بر تفکیک پرداختی‌های دارای مبنای قانونی و سقف مصوب از سایر مزایای پرداختی تأکید دارد.
کمک‌هزینه مسکن، عائله‌مندی، حق اولاد و کمک‌هزینه اقلام مصرفی خانوار، در شرایطی که سقف یا مبلغ آن‌ها به تصویب هیئت وزیران یا شورای عالی کار رسیده باشد، از حیث اجرای این بخشنامه در حدود متعارف شناخته می‌شوند. سایر پرداختی‌ها نیز بر اساس اسناد، مدارک و ضوابط قانونی بررسی خواهند شد.
بنابراین، نکته مهم برای کارگران و کارفرمایان، توجه به تفاوت میان «حدود متعارف» و «معافیت قطعی و بدون شرط مالیاتی» است؛ دو مفهومی که نباید یکسان تلقی شوند.
