تامین اجتماعی

تامین اجتماعی

معرفی تامین اجتماعی

نیاز به امنیت در ابعاد مختلف اجتماعی و اقتصادی، یکی از پایه‌ای‌ترین نیازها در جوامع انسانی است. حمایت‌هایی که امروزه در مجموع از آنها تحت‌عنوان “تأمین‌اجتماعی” یاد می‌شود، مفهومی تازه و متعلق به عصر جدید نیست و پیدایش آن را می‌توان به شکل‌گیری نخستین اجتماعات انسانی و جوامع مدنی و همچنین شکل‌گیری و تأسیس دولت‌ها در جوامع مرتبط دانست. ریشه‌های پیدایش تأمین‌اجتماعی به معنای خاص و مدرن و امروزین آن را می‌توان در انقلاب صنعتی و تحولات پس از آن (از اواسط قرن 18 میلادی به بعد) جست‌وجو کرد.

تحولات پس از این رویداد، باعث شد تا ایجاد اشتغال و حل مشکلات و ارتقای سطح زندگی کارگران و طبقه متوسط شهری، به صورت مقوله‌ای جدی برای ایجاد امنیت اجتماعی به عنوان بستر افزایش تولیدات صنعتی، مورد توجه ساختار رهبری و مدیریت کشورهای مختلف قرار گیرد.

پس از جنگ جهانی دوم، بر اساس ماده 22 اعلامیه جهانی حقوق بشر، تأمین‌اجتماعی از جمله حقوق اساسی انسان‌ها شناخته شد. بر اساس تعریف سازمان بین‌المللی کار «تأمین‌اجتماعی، مجموع حمایت‌هایی است که جامعه در مقابل پریشانی‌های اقتصادی و اجتماعی پدیدآمده به‌واسطه قطع یا کاهش درآمد بر اثر سالمندی، ازکارافتادگی، فوت، بیکاری، بیماری، بارداری و همچنین جبران هزینه‌های درمانی و نگهداری، به اعضای خود ارائه می‌دهد.»

در جوامع مدرن امروزی، ایجاد آرامش و امید به زندگی و همچنین تضمین دسترسی آحاد جامعه به معاش مناسب، خدمات رفاهی و حمایت‌های اجتماعی موردنیاز؛ از وظایف اصلی دولت‌ها قلمداد می‌شود؛ اما تحقق این اهداف‌ چندان هم ساده نیست.

شرایط واقعی و بالفعل هیچ جامعه‌ای چنان نیست که همه افراد به‌طور یکسان و کاملاً عادلانه از حداقل معاش و آرامش خاطر و امید به آینده برخوردار باشند. حتی در پیشرفته‌ترین نظام‌های تولید و توزیع درآمدها، همواره افرادی پیدا می‌شوند که یا به علت فقدان اراده و توانایی کافی یا بنا به دلایلی نظیر سالخوردگی، ازکارافتادگی، بی‌سرپرستی، عقب‌ماندگی‌های ذهنی و جسمی و فقدان کار یا مبتلا بودن به بیماری، امکان تأمین نیازهای مرتبط با ادامه حیات، تامین معاش و حفظ سلامتی خود را ندارند.