به گزارش شهر بورس، در هفتههای اخیر انتشار اظهاراتی درباره احتمال افزایش تورم ایران تا سطح ۳۰۰۰ درصد در سال آینده، بازتاب گستردهای در فضای رسانهای و شبکههای اجتماعی داشته و واکنشهای متعددی را از سوی کارشناسان اقتصادی برانگیخته است. این موضوع بار دیگر بحث ابرتورم و آینده اقتصاد ایران را به کانون توجه افکار عمومی بازگردانده است.
ابرتورم؛ تحلیل اقتصادی یا سیگنالسازی؟
برخی کارشناسان اقتصادی اینگونه پیشبینیها را فاقد پشتوانه تحلیلی میدانند و معتقدند طرح ارقام بسیار بالا درباره تورم، بیش از آنکه بر دادههای واقعی اقتصاد ایران استوار باشد، میتواند کارکرد سیاسی یا رسانهای داشته باشد. به باور این گروه، بیان سناریوهای افراطی درباره آینده اقتصاد، نهتنها کمکی به اصلاح شرایط نمیکند بلکه میتواند انتظارات تورمی را تشدید کند.
تورم چندهزار درصدی چه پیششرطهایی دارد؟
تحلیلگران تأکید میکنند که وقوع تورم چندهزار درصدی در یک اقتصاد، نیازمند شوکهای بسیار شدید و همزمان است؛ از جمله فروپاشی کامل نظام پولی، قطع گسترده منابع ارزی، بیانضباطی مطلق مالی و رشد افسارگسیخته نقدینگی. به گفته آنان، هرچند اقتصاد ایران با مشکلات ساختاری و تورم مزمن روبهرو است، اما شرایط فعلی با سناریوی ابرتورم فاصله قابل توجهی دارد.
نقش نرخ ارز در فشارهای تورمی
کارشناسان بر این باورند که مهمترین متغیر اثرگذار بر تورم در مقطع کنونی، نرخ ارز است. نوسانات نرخ ارز غیررسمی، افزایش هزینه تأمین ارز برای واردات و تأثیر آن بر قیمت تمامشده کالاها، هم بهصورت واقعی و هم از مسیر انتظارات تورمی، به افزایش سطح عمومی قیمتها دامن زده است. با این حال، این عوامل بهتنهایی نمیتوانند تورم را از سطوح فعلی به ارقام چندهزار درصدی برسانند.
چالشهای ساختاری اقتصاد ایران
مشکلاتی مانند کسری بودجه دولت، ناترازی نظام بانکی و ضعف نظارت بر خلق پول، از عوامل مزمن تورم در اقتصاد ایران به شمار میروند. اگرچه برخی سیاستها توانسته تا حدی رشد نقدینگی را مهار کند، اما نبود اصلاحات عمیق و پایدار باعث شده چشمانداز کاهش معنادار تورم همچنان مبهم باشد.
در مجموع، جمعبندی دیدگاه کارشناسان نشان میدهد که هرچند اقتصاد ایران با ریسکهای جدی و تورم بالا مواجه است، اما سناریوی ابرتورم ۳۰۰۰ درصدی در شرایط فعلی، بیش از آنکه یک پیشبینی مبتنی بر واقعیتهای اقتصادی باشد، به یک هشدار اغراقآمیز شباهت دارد.
منبع: همشهری
