به گزارش شهر بورس، قیمت دلار در هفتههای اخیر رکوردهای تازهای ثبت کرده و با سرعتی پرشتاب مسیر صعودی را پیموده است. این روند نگرانیها درباره آینده اقتصاد کشور را افزایش داده و روایتهای متعددی درباره دلایل جهش نرخ ارز مطرح شده است. برخی این افزایش را ناشی از عوامل پولی و بانکی میدانند، اما مرتضی افقه، اقتصاددان و استاد دانشگاه، این دیدگاهها را سادهسازی یک بحران عمیق ارزی عنوان میکند.
ضعف حکمرانی اقتصادی و وابستگی به ارز
افقه با انتقاد از سیاستهای اقتصادی کشور تاکید کرد: «بانک مرکزی در بروز چالشهای پولی و مالی مقصر است، اما مساله دلار تنها یکی از مشکلات اقتصاد ایران است. هیچ شاخص اقتصادی امروز به تعادل نزدیک نیست.» او ریشه اصلی مشکلات را به سه دهه گذشته و بیتدبیریهای انباشتهشده نسبت داد و افزود: «اگر درآمدهای نفتی وجود نداشت، بحرانهای فعلی خیلی زودتر نمایان میشد.»
کمبود ارز؛ عامل اصلی نوسانات
این کارشناس اقتصادی خاطرنشان کرد که حدود ۸۰ درصد واردات کشور شامل کالاهای واسطهای و سرمایهای است و تولید بدون ارز امکانپذیر نیست. به گفته او، نبود صادرات غیرنفتی قابل اتکا و وابستگی شدید به نفت، اقتصاد ایران را در برابر تحریمها و تنشهای سیاسی آسیبپذیر کرده است. افقه تاکید کرد: «ریشه اصلی نوسانات اخیر، کمبود ارز است.»
تحریمها و نااطمینانیهای سیاسی
افقه با اشاره به تحریمها، تهدید جنگ و مکانیزم اسنپبک گفت: «این عوامل باعث کاهش دریافتهای ارزی کشور شدهاند. حتی اگر برخی ادعاها درباره بانکها درست باشد، باز هم همه این اتفاقات در بستر کمبود ارز رخ میدهد.» او افزود: «تا زمانی که تهدیدهای سیاسی و نااطمینانیها ادامه داشته باشد، فشار افزایشی بر قیمت دلار تداوم خواهد داشت.»
نقدینگی و چشمانداز آینده
این استاد دانشگاه در پایان اظهار داشت: «تنها عاملی که میتواند در کوتاهمدت از شتاب رشد دلار بکاهد، نقدینگی است. اما دولت توان چندانی برای مهار جدی نقدینگی ندارد. بنابراین باید انتظار داشت روند افزایشی دلار ادامهدار باشد، مگر اینکه تحریمها کاهش یابد یا روابط خارجی کشور بهبود پیدا کند.»
منبع: تجارت نیوز
